Ko su ljudi čija imena nose ulice Beograda

U želji da malo bolje upoznamo naš grad, objašnjavamo ko su znamenite istorijske ličnosti po kojima beogradske ulice nose imena. Za sada smo se držali opštine Stari grad, a ubrzo planiramo u šetnju i ostalim opštinama.

10. Uzun Mirkova – Stari grad

uzun-mirko
Mirko Apostolović, zbog svog visokog rasta nazvan ’’Uzun’’ (visok na turskom), bio je bimbaša (vojni zapovednik) i jedan od viđenijih ustanika Karađorđa. Posebno se istakao u borbama za oslobađanje Beograda 1806. godine. Možda baš iz tog razloga, ulica sa njegovim imenom vodi iz pravca nekadašnjeg velikog pijaca i starog centra grada na Kalemegdan.

9. Pop Lukina – Stari grad

Luka_Lazarevic_()
Pop Luka Lazarević spada među najhrabrije i najčestitije junake i vojvode Prvog ustanka. On je, inače, bio i svešteno lice. Na Mišaru je komandovao konjicom, i najzaslužniji je za veliku pobedu. Udar njegovog konjičkog odreda s boka na Turke razbio je protivničku vojsku. Kada je Šabac pao, Karađorđe ga postavi za komandanta grada (upravnika tvrđave). Kada je ustanak ugušen, pobegao je “preko vode” u Srem, i proveo je više od jedne decenije u izgnanstvu. Kada se vratio, Srbijom su već vladali Obrenovići, a i starost je uzimala svoj danak, te se nije vraćao državnim i vojničkim poslovima. Njegova ulica takođe vodi na Kalemegdan, od Brankovog mosta ka Sabornoj crkvi .

8. Gospodar Jovanova – Stari grad

jovan-obrenovic
Jovan Teodorović Obrenović, u narodu poznatiji kao gospodar Jovan, bio je upravnik rudničkog i požeškog regiona i rođeni brat Miloša i Jevrema Obrenovića. U Drugom srpskom ustanku se istakao u borbama na Ljubiću 1815. godine. Kasnije biva proglašen za vojnog komandanta moravsko-podrinjske oblasti. Učestvovao je u gušenju Đakove bune, a u Austrougarsku beži 1842. godine, posle Vučićeve bune. Ulica se nalazi ispod PMF-a, paralelno sa ulicom Strahinjića Bana i Gospodar Jevremovom.

7. Gospodar Jevremova – Stari grad

jevrem-obrenovic
Jevrem Obrenović bio je najmlađi brat kneza Miloša Obrenovića i dugogodišnji obor-knez šabačke nahije. Bio je jedan od najpoznatijih Šapčana. U Šapcu je proveo 15 godina, koje mnogi smatraju ’’zlatnim periodom’’ za ovaj grad, i udario je temelje potonjeg ’’malog Pariza’’. Šabac je zbog njegovih savremenih shvatanja među prvima imao apotekare, lekare, otvarao nove škole… Godine 1831. postaje načelnik beogradske nahije, a zanimljivo je što je upravo u to vreme osnovana prva biblioteka u Beogradu.

6. Dobračina – Stari grad

ljubivу
Jovan Dimitrijević – Dobrača bio je bogati trgovac koji je pomagao ustanike. Kao i Luka Lazarević, istakao se u borbama na Ljubiću, a u Drugom srpskom ustanku je učestvovao sa oko 500 svojih ljudi, koje je, kako se pričalo, oružjem i hranom opremio novcem iz sopstvenog džepa. Kroz ulicu koja nosi njegovo ime često prolazimo na putu ka starom Dorćolu, a o njemu i ne znamo mnogo. U ovoj ulici se nalazi i čuvena Čukur-česma. Iako je Dobrača učestvovao i u Prvom i u Drugom ustanku, u kojima je potrošio sav svoj imetak (čak je planirao da otvori i školu o svom trošku), umro je u siromaštvu – primajući malu državnu penziju.

5. Skendar begova – Stari grad

skenderbeg(1)
Možda se neko, u svetlu novije istorije, zapitao otkud nacionalni heroj Albanije u srcu Beograda, te evo nekih podataka koje sigurno niste znali. Njegovo ime je Đurađ Kastriotić, od oca Jovana i majke Vojislave. Rođen je na severu današnje Albanije 1404. godine. Njegova porodica je materijalno pomagala Hilandar i često odlazila na Svetu Goru. Sa 18 godina odveden je u janjičare i punih 20 godina ratovao je na strani Turaka, da bi kasnije sa svojom vojskom prebegao i nastanio u svom rodnom kraju. Odbacio je islam i ponovo preuzeo pravoslavlje. Do kraja života se borio protiv Turaka i bio zaštitnik hrišćanstva na tim prostorima.
A kako je istorija Đurađa Kastriotića pretvorila u Đerđ Kastriota… nećemo komentarisati. Barem ne ovom prilikom.

4. Žorža Klemensoa – Stari grad

spomenik-francuskoj
Žorža Klemensoa je bio istaknuti francuski političar sa početka XX veka. Vrlo brzo je shvatio da je sukob sa nemačkom neminovan, te je kritikovao one političare koji su bili spremni na kompromise i popuštanja. Pri kraju rata, od 1917. godine, bio je i premijer i ministar rata Francuske. Tada se istakao kao vrhunski organizator fronta i pozadine. Bio je učesnik mirovnog skupa u Versaju, gde je insistirao na što strožim uslovima protiv poražene Nemačke.

3. Maršal Birjuzova – Stari grad

miting_belgrad1
Sergej Birjuzov je bio general Sovjetske Crvene armije u Drugom svetskom ratu. Ranjavan je čak četiri puta. Za svoje mesto u srcu Beograda se izborio u oktobarskim borbama 1944. godine, kada je sa svojom oklopno-motorizovanom brigadom oslobađao od Nemaca ulicu po ulicu. Ironičnom igrom sudbine, način na koji je general napustio ovaj svet se takođe vezuje za ovaj grad. Njegov avion se 1964. godine srušio nadomak Beograda, u predelu Avale, na putu ka proslavi dvadesetogodišnjice oslobođenja grada.

2. Venizelosova – Stari grad

eleftherios-venizelos
Elefterios Venizelos je možda najistaknutiji političar Grčke u njenoj novijoj istoriji. Bio je veliki protivnik grčkog princa Đorđa, što je kasnije izazvalo veliku podelu u celom narodu. Bio je premijer vlade Grčke u godinama pre i za vreme Balkanskih ratova, i u toku Prvog svetskog rata. Zbog pobeda koje je u tim ratovima Grčka izvojevala, ostao je upamćen kao nacionalni heroj.

1. Tadeuša Košćuška – Stari grad

Kosciuszko_Monument_in_Krakow
Puno ime mu je bilo Andrej Tadeuš Bonaventura Košćuško, i u pitanju je poljski i litvanski nacionalni heroj koji je bio vođa njihovog ustanka protiv Rusije 1794. godine. Borio se i u Američkom ratu za nezavisnost u činu pukovnika, a bio je na strani severa i generala Vašingtona. Za učešće u tom ratu dobio je čin generala. Jedan veoma zanimljiv lik istorije, koji je čitav život proveo ratujući za slobodu, bilo svog naroda bilo nekog drugog. Slobodarski duh koji je imao ga u Beogradu tesno povezuje sa još jednim junakom, Rigom od Fere, čiji se spomenik nalazi baš u ulici Tadeuška Košćuška.

Zabranjeno preuzimanje i kopiranje sadržaja bez dozvole autora.
Kontakirajte nas na office@zabaviste.com ako želite da postavite naš text na vašem sajtu.

zabavistance

Autori B.B. & D.U.

3 Responses

  1. February 25, 2016

    […] Ovo je najstarije naselje na teritoriji Novog Beograda. Arheološka iskopavanja dokazuju da je područje bilo naseljeno još u Neolitu. Divno sremačko selo je zadržalo svoju autentičnost među novobeogradskim blokovima sve do pred kraja 20 veka. Do ne tako davno u Bežaniji se nalazila jedina crkva na teritoriji Novog Beograda, a od nje do pravoslavne crkve u Surčinu ili Zemunu ima tačno 7 km . Zašto? Urbana ( u ovom slučaju ruralna) legenda kaže da je to zato što je 7 km norma koliko austrougarski vojnik može da pređe za 1 sat marširanja. Elem, pod svojim današnjim imenom Bežanija je poznata od 1512. godine kada je područje bilo naseljeno sa 35 srpskih porodica koje su pobegle preko reke Save u Srem posle pada srednjovekovne srpske države. Otuda i naziv. Inače jedna kafana u Bežaniji koja se zvala „Novi Beograd“ kumovala je i nazivu opštine. Ako već pominjemo Bežaniju mora se objasniti i toponim Tošin bunar. U Zemunu je u 19. veku živeo je trgovac Teodor Toša Apstolović , koji je sa godinama skoro potpuno izgubio vid. Jedne noći, sanjao je kako ispod njegovih vinograda protiče lekovita voda. Narednog jutra odlazi na vrh svog imanja i, kako bi rešio gde će kopati bunar, donosi odluku: gurnuće bure s vrha imanja, a tamo gde se ono zaustavi – iskopaće bunar. Bure se zaustavilo u blizini današnjeg studentskog grada, gde je Toša iskopao bunar. Legenda kaže da je voda bila lekovita, te da je Toša progledao. Ako vas zanimaju čije su ulice kojima šetate pročitajte i Ko su ljudi čija imena nose ulice Beograda […]

  2. June 1, 2016

    […] Fjodor Ivanovič Tolbuhin, maršal i heroj Sovjetskog Saveza i komandant jedinica Crvene armije koje su oslobodile Beograd zbog čega je postao i Narodni heroj Jugoslavije. Tolbuhin je učestvovao i u Prvom i u Građanskom ratu, a u Drugom svetskom ratu se istakao U borbama za Staljingrad i Krim. Njegove jedinice 3. Ukrajinskog fronta oslobodile su glavne gradove Rumunije, Bugarske u Jugoslavije. Opisivan je kao veoma pedantan i precizan oficir, kod boraca je uživao veliko poštovanje jer je bio poznat po tome da se uvek trudio da smanji sopstvene gubitke. Sama činjenica da je poginuo 1949. i iza sebe nije ostavio memoare, niti je imao vremena da uživa u posleratnim lovorikama , kumovala je njegovom kasnijem nadimku „zaboravljeni maršal“. Trenutno je u toku polemika oko vraćanja imena ulica po ruskim generalima a ko su ljudi čijim ulicama hodamo možete pročitati ovde Ko su ljudi čija imena nose ulice Beograda […]

  3. October 25, 2016

    […] Svideće vam se i Kako su delovi Beograda dobili imena Ko su ljudi čija imena nose ulice Beograda […]

Leave a Reply

Your email address will not be published.

You may also like...

Inicijalizacija u toku...